Auteur Topic: Split Grade Printing  (gelezen 476 keer)

Offline Tom Van de Peer

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 430
  • Als het wel lukt, kalft de os.
Split Grade Printing
« Gepost op: 11 december 2020, 10:37:44 »
Hoi,

Ik heb een set Ilford Multigrade Filters.
Ik ben aan het leren Split Grade printen.
Hebben jullie daar ervaring mee? Mijn vraag is vooral: Hoe kiezen jullie de filtercombinatie?
Ik heb op het web al mensen zien printen met de combinatie 00 - 5, maar uiteraard kan dat ook met 1.1/2 - 4 …
Hoe kies je dat? Zijn er bepaalde situaties waarmee het met de extreme combinatie niet lukt?
Mijn vraag gaat niet over de workflow, die is me geheel duidelijk.
Dank voor de reacties.

Groet,
Tom

Offline willemse

  • Analoog liefhebber
  • ****
  • Berichten: 2.639
  • de beste foto,s maak je zelf
Re: Split Grade Printing
« Reactie #1 Gepost op: 11 december 2020, 13:40:54 »
Ik ben er mee bezig (geweest) ik zal de resultaten binnen kort laten zien, ik heb de juiste de apparatuur om het goed toe te passen.
Maar helaas ik krijg geen verschil, cq verbetering te zien, de split grade combinatie is gelijk aan de gradatie keuze die ik in één keer belicht.
Wim

Offline Roepers

  • Regelmatige bezoeker
  • **
  • Berichten: 198
    • Een galerij met voornamelijk analoge foto's
Re: Split Grade Printing
« Reactie #2 Gepost op: 11 december 2020, 14:57:48 »
Bekend met deze video van Ilford op YouTube?
https://youtu.be/ZtbknGsxAqs
Groet,

Marco

www.roepers.net

Offline Tom Van de Peer

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 430
  • Als het wel lukt, kalft de os.
Re: Split Grade Printing
« Reactie #3 Gepost op: 11 december 2020, 15:58:54 »
Bekend met deze video van Ilford op YouTube?
https://youtu.be/ZtbknGsxAqs

Ja hoor. Ik heb er al veel gezien. Het principe is me duidelijk, maar over hoe je de combinatie van de twee filters kiest, blijft men zeer vaag. Steeds iets in de zin van "de combinatie die jij verkiest".
Mijn vraag komt er m.a.w. op neer of er bepaalde eigenschappen zijn van het negatief die van invloed zouden kunnen zijn op je keuze?
Wanneer kies je bvb niet voor een 00 en wel voor een 0 of 1? En wanneer niet voor een 5, maar een 4?
Ik heb een heel goed idee (o.a. uit het boek "Way beyond monochrom") wat welke filter doet en in welke mate (dus contrastverhogen of verlagen). Dus in principe kan je via je testbelichtingen vaststellen hoeveel stops te vroeg of te laat je schaduwen dichtlopen en dat met het juiste filter compenseren. Dat begrijp ik ook volledig.

Offline Tom Van de Peer

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 430
  • Als het wel lukt, kalft de os.
Re: Split Grade Printing
« Reactie #4 Gepost op: 11 december 2020, 16:01:06 »
Maar helaas ik krijg geen verschil, cq verbetering te zien, de split grade combinatie is gelijk aan de gradatie keuze die ik in één keer belicht.

Ik begrijp dat jesplit grade print niet beter of niet verschillend is van wat je in één keer kan met 1 filter. Is het dat wat jij bedoelt?

Offline Erwin TF

  • Analoog liefhebber
  • ****
  • Berichten: 7.107
  • Zal ik het ooit eens leren.... Betwijfel het.
    • Flickr
Re: Split Grade Printing
« Reactie #5 Gepost op: 11 december 2020, 17:32:30 »
Ja hoor. Ik heb er al veel gezien. Het principe is me duidelijk, maar over hoe je de combinatie van de twee filters kiest, blijft men zeer vaag. Steeds iets in de zin van "de combinatie die jij verkiest".
Mijn vraag komt er m.a.w. op neer of er bepaalde eigenschappen zijn van het negatief die van invloed zouden kunnen zijn op je keuze?
Wanneer kies je bvb niet voor een 00 en wel voor een 0 of 1? En wanneer niet voor een 5, maar een 4?
Ik heb een heel goed idee (o.a. uit het boek "Way beyond monochrom") wat welke filter doet en in welke mate (dus contrastverhogen of verlagen). Dus in principe kan je via je testbelichtingen vaststellen hoeveel stops te vroeg of te laat je schaduwen dichtlopen en dat met het juiste filter compenseren. Dat begrijp ik ook volledig.

Ik denk dat de enige manier is is ervaring, dus uitproberen, aantekeningen maken, verschillende combinaties van filters proberen etc.

Hier 2 filmpjes (met onder de lens filters en boven de lens filters) van Darkroom Dave over splitgrade printen (heeft 21 jaar voor Ilford gewerkt en was daar ook Master Printer).
https://www.youtube.com/watch?v=2RQnsLVlbxo&t=0s
https://www.youtube.com/watch?v=s9B89w5uEpA&t=0s
A technically perfect photograph can be the world's most boring picture -Andreas Feininger-

Offline willemse

  • Analoog liefhebber
  • ****
  • Berichten: 2.639
  • de beste foto,s maak je zelf
Re: Split Grade Printing
« Reactie #6 Gepost op: 11 december 2020, 19:35:05 »
Ik zal het nog eens opzoeken en op het forum zetten,dat lukt op het ogenblik niet.
Even uit de losse pols, ik heb dus met alle filters een proefstrook gemaakt, nu blijkt dat bv gradatie 1 in combinatie met gradatie 5 het juiste beeld geeft, pressies zoals ik wil hebben, het blijkt nu dat een afdruk op bv gradatie 3,5 het zelfde beeld geeft.
Ik zou niet weten wat ik er nog aan zou moeten doen, ik ga er niet mee verder.
Wim    ps alles ontwikkeld in de ontwikkel machine verse chemie etc.

Offline Seb

  • Regelmatige bezoeker
  • **
  • Berichten: 73
Re: Split Grade Printing
« Reactie #7 Gepost op: 11 december 2020, 19:52:08 »
Dat klopt ook, je kunt met split grade printen inderdaad hetzelfde bereiken als met een enkel filter.
Wanneer je eerst belicht met filter 00 en daarna met filter 5 (en verder niets meer of minder) dan zal dit altijd overeen komen met een bepaalde vaste filtergraad, afhankelijk van de verhouding van belichtingstijden, bijvoorbeeld 3.5.
Maar je kunt er ook meer mee, bijvoorbeeld selectief alleen de schaduwen lokaal tegenhouden of doordrukken, dat zou met een enkel filter niet kunnen.

Offline Roepers

  • Regelmatige bezoeker
  • **
  • Berichten: 198
    • Een galerij met voornamelijk analoge foto's
Re: Split Grade Printing
« Reactie #8 Gepost op: 11 december 2020, 20:27:00 »
Rachel laat wat anders zien in deze video  van Ilford die ik boven ook al deelde. Ze laat zien dat de foto er echt anders uit ziet als eerst 5 seconden met een filter van 0 belicht en  vervolgens 5 seconden op 5 dan als je hem 10 seconden op 2,5 zou belichten. Ilford heeft deze video op het account geplaatst. Ikzelf heb wat geprobeerd maar ik denk niet goed. Gewoon drie foto's afdrukken. Iemand vertelde mij dat het alleen met portretten zin had. De enige manier om uit te vinden wanneer het wel werkt en wanneer iets is uitproberen. 
Groet,

Marco

www.roepers.net

Online srdlm

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 571
Re: Split Grade Printing
« Reactie #9 Gepost op: 11 december 2020, 20:48:32 »
In mijn vergroter heb ik RGBW powerleds en kan schakelen tussen groen en blauw.
Met groen de zachte partijen en blauw de harde partijen.
Per kleur bepaal je dan de juiste belichtingstijd en maakt naderhand een finale afdruk welke uit de beste groen en blauw tijd bestaat, twee belichtingen dus.
Voordeel is dat je donkere of lichte partijen afzonderlijk plaatselijk kunt sturen.
Maar persoonlijk vind ik t wel omslachtig en gebruik het enkel bij lastige negatieven.
Er zijn wel luxe splitgrade systemen op de markt, misschien iets om te overwegen als je het veel gaat doen?

Ik heb er ook een draadje over gestart n tijd geleden
https://www.analoogfotoforum.nl/index.php/topic,26784.msg285777.html#msg285777
« Laatst bewerkt op: 11 december 2020, 20:58:38 door srdlm »
Vriendelijke groeten, Hans

Offline Seb

  • Regelmatige bezoeker
  • **
  • Berichten: 73
Re: Split Grade Printing
« Reactie #10 Gepost op: 11 december 2020, 22:53:11 »
Rachel laat wat anders zien in deze video  van Ilford die ik boven ook al deelde. Ze laat zien dat de foto er echt anders uit ziet als eerst 5 seconden met een filter van 0 belicht en  vervolgens 5 seconden op 5 dan als je hem 10 seconden op 2,5 zou belichten. Ilford heeft deze video op het account geplaatst. Ikzelf heb wat geprobeerd maar ik denk niet goed. Gewoon drie foto's afdrukken. Iemand vertelde mij dat het alleen met portretten zin had. De enige manier om uit te vinden wanneer het wel werkt en wanneer iets is uitproberen.
Allereerst, ik ben geen doka expert, dus corrigeer me vooral als ik het mis heb.
Zoals ik het begrepen heb is als volgt :
In die video zie je inderdaad dat 10 seconden op grade 2.5 niet hetzelfde is als 5 seconden op grade 00 en 5 seconden op grade 5.
Dat lijkt me ook niet onlogisch, omdat een grade 5 filter volgens mij 1 stop meer licht nodig heeft dan grade 00 op het "nieuwe" MGRC DeLuxe papier. Daarom zou ik denken dat de verhouding niet 1:1 over te nemen is, ze noemen het delen van de tijd door 2 daar ook een mooi startpunt.

Wat ik eigenlijk wil zeggen is dat de verhouding niet 1:1 lineair over te nemen is, maar met de juiste verhouding kun je met split grade printen elke andere filterwaarde exact reproduceren, maar vooral ook elke waarde er tussenin die niet in je doosje filters zit, zoals 3.65 of 4.49 om maar wat afwijkends te noemen.

Mijn methode is vergelijkbaar met die van @srdlm.
Zelf begin ik meestal met een teststrip op grade 00 (of eigenlijk 2x Y, want ik gebruik Foma filters), die ontwikkel ik en daarmee bepaal ik de hooglichten. Dan druk ik een strip af op de zojuist bepaalde tijd voor de hooglichten en daaroverheen maak ik een teststrip op grade 5 (2x M2 filter) voor de donkere tinten.
Die gecombineerde teststrip gaat weer de ontwikkelaar in en daarmee weet ik de exacte tijd voor beide filters waarmee ik mijn afdruk wil maken.

Offline Huub

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 828
  • Enthausiast fotograaf, zolang het maar zwartwit is
Re: Split Grade Printing
« Reactie #11 Gepost op: 12 december 2020, 17:28:20 »
Ik denk dat split-grade printen twee grote voordelen heeft boven het gebruik van de standaard filters: ook alle tussen gradaties kunnen bereikt worden en je kunt selectief de gradatie beïnvloeden met doordrukken en tegenhouden. Een open vraag voor mij is vervolgens hoeveel mensen de subtiele verschillen in toonschaal daadwerkelijk zien als je de hele foto in een combinatie van 00 en 5 drukt. Maar als je het combineert met selectief doordrukken en tegenhouden en daarmee een deel van de foto zeg gradatie 1.5 heeft, een ander deel gradatie 2.5 en weer een ander stuk gradatie 4.5 dan kan dat dit inderdaad veel betere drukken opleveren.

Welke combinatie van filters je in een gegeven situatie moet gebruiken is niet eenvoudig aan te geven, maar in principe zou je het 00 en 5 af moeten kunnen, of met een blauw en een groen filter. Ik heb wel eens gelezen dat je met een blauw filter nog een net iets hoger contrast haalt dan met gradatie 5. Maar hoe het ook zij, ik kan me voorstellen dat je voor een combinatie 0 en 4  kiest als je dat een mooier resultaat vindt geven. Dat is echter iets dat je alleen proefondervindelijk uit kunt zoeken. Stelregel is dat een hardere gradatie voor de hogere lichten - 0 in plaats van 00 - deze minder grijs maken en een zachtere gradatie voor de schaduwen - 4 in plaats van 5 - deze minder zwart maken.

Ik heb de afgelopen jaren manier een andere manier van werken ontwikkeld die me met minder moeite dezelfde resultaten oplevert. Ik zoek eerst een gradatie die een toonschaal oplevert die ik vind passen bij het beeld, vaak is dat 2, soms 1.5 of 2.5. Ik let daarbij met name op de middentonen - hoge lichten en schaduwen komen in tweede instantie. Vervolgens gebruik ik de filters 00 en 5 om die bij te werken tot het resultaat is wat ik zoek. Tegenhouden doe ik daarbij vaak met een stuk van oud gradatie 5 filter. De diepe zwarten blijven dan behouden, terwijl er iets meer doortekening in de schaduwen komt doordat het contrast lokaal hoger wordt. Hoge lichten krijgen vaak een beetje extra 00 om net een tintje grijs te geven.

Het echte split-grade printen reserveer ik voor de bijzonder lastige negatieven, doorgaans wanneer ik de detaillering in de schaduwen alleen weet te krijgen met een gradatie 5, terwijl er ook stukken middentonen zijn en delen met hoge lichten die alleen gradatie 00 nodig hebben. Het is dan een kwestie van veel doordrukken en tegenhouden in beide belichtingen tot het ergens op begint te lijken. Dat precies uitzoeken kost veel tijd en ook veel papier en dat is iets wat ik graag vermijd als het niet nodig is.
« Laatst bewerkt op: 12 december 2020, 17:36:04 door Huub »

Offline Tom Van de Peer

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 430
  • Als het wel lukt, kalft de os.
Re: Split Grade Printing
« Reactie #12 Gepost op: 12 december 2020, 18:35:41 »
Allen dank voor de reacties. Ik steek er wat van op en het stelt me ook gerust.

Offline Tom Van de Peer

  • Vaste bezoeker
  • ***
  • Berichten: 430
  • Als het wel lukt, kalft de os.
Re: Split Grade Printing
« Reactie #13 Gepost op: 12 december 2020, 18:40:56 »
Ik heb de afgelopen jaren manier een andere manier van werken ontwikkeld die me met minder moeite dezelfde resultaten oplevert. Ik zoek eerst een gradatie die een toonschaal oplevert die ik vind passen bij het beeld, vaak is dat 2, soms 1.5 of 2.5. Ik let daarbij met name op de middentonen - hoge lichten en schaduwen komen in tweede instantie. Vervolgens gebruik ik de filters 00 en 5 om die bij te werken tot het resultaat is wat ik zoek. Tegenhouden doe ik daarbij vaak met een stuk van oud gradatie 5 filter. De diepe zwarten blijven dan behouden, terwijl er iets meer doortekening in de schaduwen komt doordat het contrast lokaal hoger wordt. Hoge lichten krijgen vaak een beetje extra 00 om net een tintje grijs te geven.

Het echte split-grade printen reserveer ik voor de bijzonder lastige negatieven, doorgaans wanneer ik de detaillering in de schaduwen alleen weet te krijgen met een gradatie 5, terwijl er ook stukken middentonen zijn en delen met hoge lichten die alleen gradatie 00 nodig hebben. Het is dan een kwestie van veel doordrukken en tegenhouden in beide belichtingen tot het ergens op begint te lijken. Dat precies uitzoeken kost veel tijd en ook veel papier en dat is iets wat ik graag vermijd als het niet nodig is.

Dankjewel Huub.
Dat van die print op 1.5, 2 of 2.5 gecombineerd met bijwerken met 00 en 5 lijkt me een erg interessante werkwijze.
Deze mogelijkheid had ik nog niet bekeken.